het jaar van de peen.
2009 zal in de Eigenwijze Annalen geboekstaafd staan als ‘het jaar van de peen’. En dat is niet erg, want wilde peen (Daucus carota) is een “een mooie plant, een welriekende plant, een grote, een sterke, ja, een nuttige plant” (via).
Een zee van peen met daar tussen verspreid knoopkruid en koninginnekruid, het is een prachtig zicht. En ook de bloemschermen op zich zijn mooi. Ja, zelfs de individuele bloemetjes zijn aantrekkelijk in hun eenvoud. Maar je moet mij niet op mijn woord geloven, kijk zelf maar:
‘Mooi, groot en sterk: ok. Maar is dat ook wel nuttig?’ hoor ik u zich daar luidop afvragen. (jaja, u daar. u hoeft het niet te ontkennen!). Welzeker is het ook een nuttige plant! Honderden, zo niet duizenden vliegen, zweefvliegen, vlinders en andere insecten komen zich volvreten aan de nectar. Maar vooral om de koninginnepage is het mij te doen, want peen is dé waardplant bij uitstek voor de rupsen van deze vlinder. Tot nu toe nog niet gespot, maar wat niet is kan nog komen!
Comments
Comment from onderdeappelboom
Time: 21/08/2009, 09:16
En we noteren op het lijstje ‘aankopen voor dit najaar’: wilde peen.
Comment from buikberg
Time: 21/08/2009, 09:56
Wij ook :-)
Comment from bart
Time: 21/08/2009, 10:37
@Annetanne: Alle schermbloemigen lijken het goed te doen in onze tuin dit jaar, tot en met de peterselie toe :-)
@onderdeappelboom en buikberg: Oh, maar daar moet je echt niet in investeren hoor! Je mag gerust wat zaad hebben! Zelf heb ik de plant ook via zaadjes binnen gekregen (maaisel van een naburig natuurreservaat uitgespreid, en hopla!)
Comment from Eef
Time: 21/08/2009, 12:18
Zo’n zee had ik vorig jaar ook! Maar toen ze wat te opdringerig werd, deels gerooid. Maar blijkbaar nog steeds voldoende aanwezig want reeds 3 koninginnepages gespot! Hier zat het bij in het mengsel voor de bloemenweide, net zoals venkel.
Comment from Yayamarieke
Time: 21/08/2009, 16:18
Ik las ooit ergens dat het gezondheidsmiddel waar je het meest nood aan hebt, spontaan in je tuin groeit. Heb ik jaren met pakken netels en distels geworsteld, maar afgezien daarvan valt het me op hoe van het ene jaar op het andere, bepaalde (on)kruiden overheersen, zo staan vele bermen in mijn buurt nu vol heermoes.
Moest je interesse hebben over penenkwaaltjes, zie
http://home.scarlet.be/jantje/Olie/DAUCAR.html
ter leringhe ende vermaek :-)).
Comment from muggenbeet
Time: 21/08/2009, 19:22
dit jaar opnieuw een aantal koninginnepages opgemerkt in de tuin. Wilde peen heb ik zelf niet, wel veel in de omgeving. Wel venkel en volgend jaar ga ik voor ‘t eerst dille inzaaien. zien welk effect dat heeft. Groetjes.
Comment from bart
Time: 21/08/2009, 22:01
@Eef en Muggenbeet: Venkel duikt blijkbaar ook nogal frequent op in boemenmengsels. En ik denken dat dat iets voor in de groenseltuin was.
@Yayamarieke: er groeit enorm veel spontaans in mijn tuin. Vooral wilde hop. Derhalve consumeer ik op tijd en stond het afgewerkt product :-)
Comment from Tineke
Time: 21/08/2009, 22:32
Niet alleen de schermen en bloemen zijn fotogeniek. Daarna komen de zaden. Prachtig. Blijven ook goed in wollen trui van menspersoon of vacht van dieren hangen.
http://members.home.nl/tvdmeij/files/287F2C87-8090-4322-8A2E-2B59257256DD-655.html
Comment from Loko Tosh
Time: 23/08/2009, 08:38
Gisterennamiddag zo rond 16 H één Koninginnepage één in Flobecq. Zoals gewoonlijk werden de namen veranderd om de getuigen te beschermen.
Comment from Thea
Time: 24/08/2009, 22:06
Helaas geen wilde peen in mijn tuin, wel dille en 1 Koninginnepage gezien. Jammer genoeg bleef zij niet zitten. Dus geen foto !
Wat ik heel erg jammer vind!
Comment from Steven
Time: 24/08/2009, 22:50
Bij ons is er ook een Koninginnepage gepasseerd, en ze heeft zowaar eitjes gelegd tussen de venkels en te tamme penen (wortelen)… er niet meer van eten dus.
Resultaat waren een tiental rupsen waarvan er ondertussen al een deel in de maag van moeder merel verwenden zijn. Ik hoop dat er een aantal van hen onopgemerkt de winter en lente zullen halen…
Comment from Rafael
Time: 02/09/2009, 16:18
De schermen vouwen zich dicht en houden de zaadjes vast tot na de winter. Voor “goed zaad” is nl. een vorst- of koude periode nodig, wat makkelijker te halen is met de zaadjes een eind boven de grond, dan wanneer de zaadjes reeds in het najaar tussen de humus op de grond terecht zouden komen. En de dichtgevouwen schermen zijn ook nog eens goeie schuilplaatsen voor insecten, vooral pyamawants lijkt het daar leuk te vinden…
Comment from bart
Time: 02/09/2009, 20:19
Dat wist ik niet Raf. Goed om weten, dan zal ik het geoogst zaad buiten laten liggen deze winter.
Comment from den biodiversen
Time: 06/01/2012, 11:16
Al opgemerkt dat het middelste bloempje in de schermen van Peen altijd een donker exemplaartje is?
Comment from bart
Time: 06/01/2012, 11:42
@den biodiversen: ja! En zou dat ook een functie hebben, heb ik mij al afgevraagd? Ongetwijfeld wel, want de natuur doet niet aan nutteloze frivoliteiten. Maar wat dan precies?
Comment from Loko Tosh
Time: 06/01/2012, 11:56
@Bart: Als een mutatie geen negatieve effecten heeft (en misschien hooguit wat genetische balast veroorzaakt) dan kan dat gen in je populatie verspreiden en standhouden en later, ooit, misschien, ineens toch een functie krijgen en “voordeel” opleveren. Het is ons menselijk verstand dat niet altijd een volledig inzicht krijgt in de natuurlijke frivoliteiten.
Comment from bart
Time: 06/01/2012, 12:02
@Loko Tosh: edoch edoch, functionele morfologie heer Loko Tosh: iets wat geen functie heeft, verdwijnt op termijn. Nu hebben alle wilde peentjes die donkere bloem in het midden, dat is geen toevallig verspreid gen meer, dat moet toch een of andere functie hebben, anders was het niet zo alomtegenwoordig geweest.
Comment from Loko Tosh
Time: 06/01/2012, 15:14
@Bart: ik hou niet van het woord “moeten”. Het kan puur toeval zijn, of gewoon een gevolg van één of ander biochemisch proces dat nu eenmaal dit gevolg heeft.
Comment from bart
Time: 06/01/2012, 17:39
Wel, ik ga niet akkoord. Het is inderdaad puur toevallig ontstaan, zoals alle evolutionaire stappen. Maar dat het er nog is en zich in de volledige populatie voordoet betekent dat het een evolutionair voordeel bleek op te leveren (m.a.w. een functie heeft). En dat is geen toeval meer, dat is een logisch gevolg van natuurlijke selectie. En ‘niet houden van’ neigt mij in deze context trouwens teveel naar ‘geloven’, en geloof is geen vriendje van wetenschap. :-p
Comment from Loko Tosh
Time: 06/01/2012, 18:08
Yep, alle leven en haar processen zijn het resultaat van natuurlijke selectie die inwerkt op de gevolgen van random mutaties. Volgens mij zitten er bij die random mutaties heel wat die niet zo onmiddellijk een greep bieden aan natuurlijke selectie gewoon omdat ze niet onmiddellijk een functie hebben of veranderen. Maar misschien moeten er wat eigenwijze experimenten opgezet worden om na te gaan of peen met in verschillende kleuren geschilderde middenste bloempjes ook verschillende “vigor” vertoont?
Comment from Loko Tosh
Time: 07/01/2012, 12:01
Volgens wikipedia is de functie van de donkere kleur van de middenste bloem het aantrekken van insecten… maar hebben niet alle exemplaren dat donkere bloempje. Het mysterie blijft. http://en.wikipedia.org/wiki/Daucus_carota
Comment from AnneTanne
Time: 20/08/2009, 22:14
Hier in de tuin staat dit jaar niet zoveel wilde peen (maar wel al een koninginnepage gespot!), maar in de omgeving lijkt het dit jaar wel veel massaler te bloeien dan anders…