Eén van de grote jaarlijks weerkerende mysteries van de eigenwijze tuin is het gedoe van mieren op en rond de bloemen van kruisbessen. Wat zitten die beesten daar toch uit te spoken vraag ik mij dan elk jaar weer af . Nectar verzamelen? Waarom zitten ze dan niet even talrijk op de andere bloemen en bloesems in de buurt? Er zijn ook geen bladluizen aanwezig om te melken, of andere insecten for that part. Op het interwebs vind ik geen antwoord. Integendeel, het enige wat ik daar vind is dat kruisbessen hun nectar net tegen mieren beschermen met klieren die een visceuse substantie produceren waar mieren niet over raken (zie alhier). Intrigerend vind ik dat. De wetenschap heeft aan mij een groot vorser verloren, ongetwijfeld :-).

Het is niet alleen op blogmeetings dat ietwat onwennige ontmoetingen dreigen (hoor ik daar zenuwen gieren onder bepaalde bomen?), ook in de vrije natuur is’t soms van dat. Op de bladeren van de zwarte bessen verstoorde een mier het onderonsje van twee tweeëntwintigstippelige lieveheersbeestjes. Of waren het de lieveheersbeestjes die de privacy van de mier kwamen schenden? Geen idee, maar blijkbaar viel er iets onnoemlijk lekkers van dat blad te schrapen en had geen van beide betrokken partijen zin om dat zo maar te laten schieten.

De mier had zelfs absoluut geen neiging tot delen, en ging permanent dreigen bij de onverstoorbare lieveheersbeesten. Enkel als ze een venijnige knauw kregen van de mier peddelden ze een halve centimeter opzij. De mier zelf wist niet meer waar ze het had van koleire, van de één naar de andere van die schransers snellend, ondertussen twijfelend of ze hulp moest gaan halen. Verder dan de rand van het blad raakte ze hierbij nooit, ze kreeg het niet over haar hart het blad geheel onbewaakt aan het zwartgeel vreetlegioen over te laten. Geen idee hoe het afgelopen is, een half uur na het maken van de foto’s zaten ze nog steeds alle drie op het blad en de ochtend er op waren ze alle drie weg.

Ebde’t ook gezien gisteren? ‘t Was de grote uittocht bij de mieren. In de tuin kwamen ze op tal van plaatsen met tientallen, honderden tegelijk uit hun nest om de grote vwajage aan te vatten. Mannetjes en vruchtbare vrouwtjes, die samen op bruidsvlucht vertrekken. De mannetjes met het snode plan een nieuwbakken koningin te bezwangeren, de vrouwtjes  in de hoop een geschikte plaats te vinden om een nieuw nest te stichten. In het tegenlicht van de avondzon was het een prachtig schouwspel, een wemeling van oplichtende miertjes, met daartussen de heen en weer scherende glazenmakers, druk doende hun buik te vullen.

Net als bij de grote vakantie-uittocht van onze soort was het ook nu bij momenten aanschuiven geblazen, gelukkig waren er (zie onder) véél rijvakken beschikbaar zodat de wachttijden al bij al meevielen.

Wie goed kijkt ziet tussen de grote bruinige mieren ook kleinere zwarte exemplaren. Aanvankelijk dacht ik dat er een tweede soort mieren tegelijkertijd aan het uitvliegen was, maar mogelijks zijn de grote (met dik achterlijf) de nieuwe koninginnen en zijn de kleintjes de mannetjes. Let er ook op dat er een paar sluweriken zijn die gewoon al van in het begin met een koningin meeliften, kwestie van zeker aan hun trekken te komen. Anderen moeten dan weer beter hun best doen en achter het vrouwvolk aanhollen…

Vorig jaar plantte ik een valeriaanstek in onze kruidenbak. Niet dat ik onmiddellijk van plan ben om enige gerechten met valeriaan te gaan kruiden, noch om daar alcoholgewijze extracties op toe te passen.Want aan slapeloosheid (valeriaan zou hier heilzaam voor zijn) lijdt ik bepaald niet en bovendien kan je er naar ‘t schijnt een serieuze spetterpoep van krijgen, dus neen dank u.
Neeneen, ‘t ging hem vooral om het esthetisch aspect, want valeriaan vind ik een bijzonder mooie plant. Dat eerste jaar is het plantje mooi aangeslagen , maar niet gigantisch gegroeid. Dan is dat dit jaar wel even anders, want ondertussen is hij ruim anderhalve meter groot geworden en staat mooi in bloei. Op die bloemen komen voorlopig vooral vliegen en hommels af. Maar lager op de plant zit er nog volk, meerbepaald een heuse bladluizenmelkerij.

De mieren spelen zo’n beetje herder voor de bladluizen. Ze beschermen ze tegen hongerige lieveheersbeesten in ruil voor de zoetigheid die de bladluizen afscheiden. Om aan voldoende eiwitten te geraken moeten de bladluizen immers enorm veel plantensap opnemen, waardoor ze met een overschot aan vocht en suiker komen te zitten. Dat zoete sopje scheiden ze gewoon uit, en dat wordt door de mieren opgeslurpt (zie foto hier onder, jammer van de storende draadjes).

De bladluizen blijven voorlopig beperkt in aantal, dus voor het moment ga ik ze nog niet te lijf. Maar mijn brandnetelgier staat al te trekken, just in case…

Schone beestjes trouwens die mieren, klik vooral eens op de foto’s om ze wat groter te zien.

En nu we het toch over foto’s hebben: zijn die hier niet allemaal te donker? Of net te licht? ‘t is maar dat er, afhankelijk van het scherm dat ik gebruik (portable of vaste PC) behoorlijke verschillen zijn. Dus als er op dat vlak klachten zouden zijn, ik hoor het graag! 

Voila, een pinksterbloem. Elk jaar opnieuw fotografeer ik ze. Neen, dat steekt nog niet tegen wat mij betreft. (Even tussendoor: zoals gebruikelijk zijn de foto’s aanklikbaar voor een groter formaat. Vooral doen, want veel mooier en scherper zo.)

Terwijl ik zo met die pinksterbloemen bezig was zag ik van uit mijn ooghoek dat ook de kruisbessen in bloei stonden. Bij nadere inspectie bleken er ook nu weer  mieren op bloembezoek te zijn. Blijkbaar toch geen toevalligheid, dat verband tussen mieren en kruisbessen, want ik had dat een paar jaar geleden ook al vastgesteld. Ze lopen echt bloem na bloem af, misschien zijn ze op zoek naar nectar?

En ook op de bosaardbeitjes waren een paar miertjes druk doende.

Behalve de mieren waren ook hun verre familieleden (mieren behoren net als bijen en wespen tot de vliesvleugeligen) actief op en rond het bijennestblok. Dat hangt er nog maar met moeite een week (gewoon een blok kastanjehout met gaatjes van 4 tot 8 mm diameter in geboord) maar is nu al gigantisch in trek bij de solitaire bijtjes. Een zestal gaatjes zitten al dichtgemetseld, de rest volgt in ijltempo. Het is er een komen en gaan van bezigaards die helemaal met stuifmeel betatert zijn.

En, tot slot, iets verderop, in de buurt van de moestuin, zat nog een ander (zand?)bijtje.

En moest het u opvallen dat mijne sensor zo vuil is als ware Eyjafjallajoekull himself ter plaatse van stofwolksken komen doen, ge hebt volkomen gelijk. Maar ondertussen is één en ander gesensorswabbert dat het niet meer proper is. Euhm, wél weer proper is, moet dat zijn!

Lord of the Ring in het klein! Al meer dan 24 uur lang is een weidepaal vlak bij het sparrenbos het toneel van een hevige veldslag. Het conflict draait – vermoed ik toch – om territorium. Twee mierenlegers van ogenschijnlijk dezelfde soort gaan elkaar ongenadig te lijf. Op de foto hierboven in een eerlijk lijf-aan-lijf gevecht, maar in veel gevallen is er één de pineut van een bijtgrage meerderheid. Ik had vroeger al gelezen/gehoord van mierennesten die hun buren aanvallen, maar dat die veldslagen meerdere dagen kunnen duren, daar had ik geen idee van.