Ook hier was het tijd geworden om de lookteentjes de grond in te duwen. Het is ‘Germidour’ geworden, een Franse, violette lookvariëteit die geschikt is voor ons klimaat. Germidour is een variant van het oudere ras ‘Violet de Cadours’ en is resistenter voor virusinfecties dan het oorspronkelijke ras. Het is een vroeg ras dat vrij snel geoogst kan worden.
Ik heb twee rijtjes van zes gezet, telkens zo’n tien centimeter tussen de tenen en 25 cm tussen de rijen. Vrij diep geplant (9cm raden ze aan in de VELT-bijbel), zodat de wortels niet bevriezen deze winter. De modale tuinier plant z’n look op het perceel van de wortelgewassen, maar omdat het perceeltje koolgewassen in de Eigenwijze Tuin anders stiefmoederlijk leeg blijft (wij blieven weinig koolsoorten alhier), heb ik ze daar maar een plaatsje gegeven.

Allez, als’t goed gaat is’t tot in november, dan komen de blaadjes normaal gezien boven piepen.

Tenzij de woelmuizen er mee weg zijn natuurlijk… (zouden woelmuizen dat lusten, eigenlijk, knoflook?)

Ik was ze lichtjes over het hoofd aan het zien, mijn boontjes. Kan je al eens hebben met nateelten natuurlijk: eigenlijk heb je de oogst van dat perceeltje al binnen (berber-patatjes in dit geval), dus al wat daarna nog komt is eigenlijk gewoon meegenomen. Bovendien staan tussen de bonenstruikjes wat slaplantjes, die wegens het overmatig hemelwater enige extra aanmoediging behoeven en derhalve met alle aandacht gingen lopen. Maar blijkbaar geldt dit jaar in de moestuin een soort omgekeerd evenredig rendement in verhouding met de bestede aandacht: hoe meer zorg je aan iets besteedt, hoe zieltogender het plantje er bij gaat staan. Hoe meer je iets verwaarloost, hoe uitbundiger de oogst. ‘t Kan ook iets zeggen over mijn groene vingers, natuurlijk…

Soit, toen er aanwijzingen waren dat er vanavond gecaremeliseerd lamsgebraad met kroketjes op het menu stond, leek dit het uitgelezen moment om eens na te gaan of er tien bonen te verzamelen zouden zijn. Het bleken er een stuk meer te zijn, zelfs. En wees maar gerust dat ze gesmaakt hebben, zo met een glaasje Roodeberg (dus toch íets uit Afrika…).

‘Cayenne long slim’, de lange magere cayenne met andere woorden. Ook gekend als spaanse peper of lombok. Dat plantje doet het in de serre bijzonder goed (op de voorgrond op de foto hier onder) en zal toch algauw ruim twintig velly velly spaaisie peppels opleveren zo op ‘t eerste zicht. Volgens het pakske (van Sluis Garden) halen ze vier op vijf op de schaal van ‘Scoville Heat Units‘, maar ik denk dat dat toch een beetje optimistisch ingeschat is. Allez, ‘t zou mij toch verwonderen als ik hier als hobbyboerken net onder het niveau van pepper spray geraak.  Alhoewel, velly spicy zijn ze in elk geval, geloof me. Tien minieme snippers in een flink bord gemengde sla en het zweet breekt mij uit na vijf happen. Mwoehahaha, kweeniehoe lekker! Dus misschien hebben ze toch gelijk, daar bij Sluis Garden.

Die pikantigheid halen de pepers uit de aanwezigheid van Capsaïcine, ofte 8-methyl-N-vanillyl-trans-6-noneenamide voor de vrienden. Water drinken om te blussen helpt amper, want capsaïcine is slecht oplosbaar in water. Miserie? Banee, want ethanol (alcohol) is wél een bruikbaar oplosmiddel. :-)

Maar niettemin, met 1 pepertje kom ik toch een aantal weken toe om mijn maaltijden op te fleuren, dus blijft de vraag: wat aan te vangen met die overvloed aan C₁₈H₂₇NO₃ ? Iemand een receptje misschien? Opleggen in olie? Tapenadeke mee maken?

‘t Was al maanden geleden dat ik worteltjes gezaaid had, ik was eigenlijk al zo zijdelings vergeten dat ze er stonden. Tot ik vandaag met een missie de moestuin in gestuurd werd: wortels oogsten, want de eigenwijze madam was dat niet vergeten, dat ze er stonden. Veel had ik er niet nodig, maar toen ik de eerste exemplaren aan het uitspitten was viel mijn oog op een hele kliek vunzigaards die zich bovenop een viertal wortels verzameld hadden, azo van die insectenmeute, klaar om de boel te verzieken. Ziet ge ze zitten, daar op bovenstaande foto, aan de voet van het wortelloof?! Die kleine grijze geniepigaards?! Ik was er precies net op tijd bij! De rest van de wortels was nog niet gekoloniseerd, maar ik heb ze voor ‘t zekerste toch maar allemaal uitgetrokken. Een hele hoop om morgen vers op te eten, de rest om in te vriezen. Hebben is hebben!

Zien ze er niet schoon uit, mijn krootjes? Atomic red en Amarillo, voor de geïnteresseerden. Met dank aan de milde schenkers.

Sommigen onder u, beste lezers, brengen ne mens spontaan op goede ideeën. Zo was er in februari de vraag van Sophie:

Hallo Bart en al wie dit leest,
ik ben al een tijdje op zoek naar een echte zaadkist of een plan/tekening om er zelf eentje te maken. Misschien hebben sommigen onder jullie ook al het boek Bramenwijn van Joanne Harris gelezen? Een van beide hoofdfiguren uit het boek bewaart alle mogelijke zaden mooi gerangschikt in een oude zaadkist. Ik stel mij voor dat dit een kist moet zijn die gemakkelijk kan afgesloten worden, heel veel verschillende vakjes heeft en toch verplaatst kan worden zonder dat alle verpakkingen door elkaar raken. Een beetje surfen op internet brengt mij meestal terug naar oude inboedelbeschrijvingen van notarissen en heeft mij geleerd dat dit lang geleden (vorige eeuwen) tot de standaard uitrusting/erfenis van vele plattelandshuishoudens behoorde. Echter nergens vind ik een afbeelding, laat staan een antieke echte zaadkist terug. Zijn er misschien lezers onder jullie die een origineel idee hebben of die weten waar zulke zaadkisten, liefst een authentiek exemplaar te vinden is? Je kan natuurlijk alle zakjes in een wijnkistje steken, zoals ik nu doe, maar eigenlijk zijn die te klein en misschien heeft iemand een beter voorstel?
Bedankt!

Ondertussen is het zaai- en plantseizoen stilaan op kruissnelheid gekomen, en bij het voor de tichtigste keer doorlopen van al die zaadpakjes om te zien wat er nu allemaal al mocht gezaaid worden, viel mij in dat één en ander toch wat beter georganiseerd kan worden als het op zaden bewaren aan komt. Want, ik geef toe, het is bijwijlen een zootje.

En toen dacht ik terug aan Sophie haar vraag. En sloeg ik zelf aan het googelen. ‘Zaadkist’ bleek inderdaad maar povere resultaten op te leveren, maar ‘seed box’ was al heel wat beter (vooral dan via de afbeeldingen want een seedbox blijkt ook een computerterm te zijn). Zoeken op afbeeldingen van ‘seed + box + DIY‘ (van Do It Yourself) leverde zelfs een kant en klare handleiding op om er zelf ene in elkaar te vijzen. Hoezee! (There you go Sophie!)
Na wat gesnuister in mijn reserve bakskes, plankjes en andere attributen bleek zelfs dat ik helemaal geen nieuwe plankjes in huis moest halen. Een extra grote wijnkist en wat andere resten konden perfect dienen. Enkel voor twee valiessluitingen moest ik even via de doe-het-zelf.

Enig gezaag, geschroef, geschuurpapier en ander aftekenen en afmeten verder was ‘t al gereed zie! En voor de finishing touch met een restje behangerslijm een paar covers van oude zaadcatalogi (lang leve google) er op gekwakt.

Voila, mijn zaadkist, mét verdiep en met pin-up! Ik geef toe dat ik content ben. Bedankt, Sophie, voor het idee!

Hier en daar kruisen ze het pad van de laatste oudgedienden van vorig jaar, die dan noodgedwongen baan moet ruimen. Het roodlof en een deel van de prei kan nog blijven staan, een ander deel gaat richting keuken, waar het vanzelfsprekend goed gebruikt wordt :-)

Op het perceeltje van de vruchtgewassen komt voorlopig nog niks nieuws (nog wat te vroeg), dus de winterpostelein krijgt nog even uitstel van executie. Bemerk vooral dat die sloebers, die al twee jaar zieltogend de sukkelaar uithangen en amper een eetbaar blaadje opleveren, nu plots met volle overgave zijn beginnen groeien en bloeien. Tihiii, de sissies! Het zal hen niet redden van de pot!

De deadline om je bestelling te plaatsen bij VELT, zijnde 15 december, nadert alweer met rasse schreden. En bij VELT nemen ze hun deadlines serieus peis’k. Ze klinken toch zo op hun website. In elk geval, ik wil het risico niet lopen om te laat te zijn met mijn bestelling. Want ze hebben daar toch een paar danig interessante zaken in hun assortiment waar ik mij volgend seizoen aan zou willen wagen. Want ik weet niet hoe hertshoornweegbree smaakt en ik zou dat wel eens willen weten. En ook bij de meloenen zitten een paar aanlokkelijkheden. En nog veel ander lekkers natuurlijk, ik moet mij altijd inhouden als ik in zo’n boekjes mag snuisteren. Maar vooraleer ik kan bestellen moest ik eerst toch eens nagaan wat er zoal nog aan bruikbaars in mijn eigen assortiment steekt, newaar.

Dus gauw even het bakje uit mijn kot gehaald, vastgesteld dat een onverlaat van een muis het pakje van de sora-radijzen naar de filistijnen geknabbeld heeft, en in de warme living een kleine inventaris opgesteld. Ideaal jobke voor een donkere winteravond, zoals de duivelse vleesroosteraar al wist. Zaden die de uiterste houdbaarheidsdatum overschreden hebben er genadeloos uitgebonjourd ook, want de plaats is schaars dus moet optimaal gebruikt worden (geen gedoe meer met niet-kiemende radijzen zoals dit voorjaar)! Gelaardeerd met enkele fotootjes van het voorbije seizoen, kwestie van alweer danig zin te krijgen… Soit, wat hebben we nog zitten?

voor in de serre: basilicum, peterselie, meloen (savor HF1), suikermeloen (Polidor F1), paprika (golden wonder), paprika (zaden uit gekocht exemplaar), tomaten (hellfrucht), tomaten (pink brandywine), tomaten (coeur de boeuf), tomaten (lemon tree)
Nog een paar extra tomatenrassen en een meloentje bij moet wel lukken peis’k.

voor verloren hoekjes: tuinkers, peterselie (moskrul 2), winterpostelein, radijs (sora).
Nog een paar radijssoorten er bij.

perceel bladgewassen: rucola (cultivar), roodlof (rode van verona), zomersla (bon jardinier), pluksla (groene), snijsla (red salad bowl), sla (Milan- lente- zomer- en herfst teelt), wintersla (arctic king), kropsla (verano), snijbiet (blonde witribbige 2 van lyon).
Ik denk niet dat ik hier nog extra zaad van doen heb… gelukkig kan ik op het aardappel perceeltje een en ander kwijt eenmaal de aardappelen gerooid. En ook in de serre kan ik wat bladgewas zaaien. En op het kolenveldje natuurlijk, want die blieven wij toch niet.

perceel vruchtgewassen: courgette (groene vollegrond), courgette (Belor HF1), courgette (Tondo de nice) *, courgette (bush marrow mini)*
Nog komkommers van doen.

perceel wortelgewassen: pastinaak (Guernsey), vitaminewortelen (sugarsnax 54 F1 Hybride), wortelen (flakkese), gele wortels (amarillo)*, rode worteltjes (atomic red)*, rode biet (kogel2), mini rode biet (pronto)*.
En dan moet ik daar nog uien en sjalotten bij zien te wringen! Miserie!

perceel Peulgewassen: erwt lage gekreuktzadig en sluimererwten zijn nog voorradig.
De boontjes voor de nateelt zijn op.

weetnogniewaar: augurk (cornichon russe), augurk (Stimora F1 mix), selder (groene pascal), pompoen (butternut)

En dan zijn er ook ook nog de pakjes/enveloppen met bloemenzaad: cosmea *, reukerwten*, prachtanjer (dianthus superbus), oosterse papaver, zonnebloem hoge gele, mini zonnebloemen, phacelia, geranium koer, bolderik, kaasjeskruid, vingerhoedskruid, boerenwormkruid en grote kaardebol. Extra bloemenzaad zit niet onmiddellijk in de planning, eigenlijk.

Roodlof, tot een jaar geleden had ik er nog nooit van gehoord, maar ondertussen staat het in mijn moestuin van florissant te doen en is het bovendien best eetbaar gebleken. Dat krijg je dan blijkbaar, als je je eigen moestuin(tje) begint: ineens ga je de meest bizarre dingen zaaien en proeven, en blijkt één en ander bovendien best lekker (en NEEN, ik heb het hier uitdrukkelijk NIET over kolen! Kolen zijn voor eeuwig en altijd kaka!). Want je gaat dan op zoek naar dingen om ‘het seizoen’ te rekken, om vroeger op het jaar én later op het jaar nog iets te kunnen oogsten. En zo komt het dat er nu, een week ver in november, nog van alles in de moestuin staat. En ik, die vroeger niks dan appelmoes, erwten en wortelen moest hebben (en dan nog met lange tanden), ben daar blij mee. Ziet ge nu wel dat alles sommige dingen toch nog in orde komen met mij, mama?

En wat staat daar zo nog allemaal? Warmoes, bijvoorbeeld, dat na een moeizame start nu nog altijd blaadjes en stengeltjes blijft produceren (op het eigenwijs-facebookdingk vind je een turbo-recept voor warmoes-rijstwafeltjes).

Maar ook nog de resten van het zaaibedje herfstsla, een dertigtal preistengels (matig gegroeid), rode bietjes (veel te veel), pastinaak (nog een twintigtal) en de eerste winterpostelein. En in de serre nog een flufke peterselie, een wegkwijnende basilicumplant maar vooral massa’s herfstsla, en met dat laatste ben ik dik tevreden.

Ik kan al bijna niet wachten om zaden te kiezen voor het volgend seizoen! En gij?

La fin des haricots, voorwaar één van de betere Franse spreekwoorden die ik ken. Wegens het tikkeltje humor bij een hopeloze situatie, wellicht. Het absurde toetske, weetwel. Niet dat ik gehinderd wordt door een uitgebreide kennis van Franse spreekwoorden overigens, maak u daar vooral geen zorgen over. En ook niet dat de plaatselijke situatie alhier ook maar enigszins naar hopeloos zou neigen, ook daar geen wolkje aan de smetteloze hemel. Niet te verwarren bovendien met ‘la faim des haricots’, wat onder de noemer ‘prettig gestoord jeugdsentiment’ valt, toen Dranouter nog een folkfestival was. Maar we wijken af, het ging hier wel degelijk over ‘la fin des haricots’, het einde van de boontjes.

Letterlijk, want de exemplaren op de foto hier boven zijn de allerlaatste voor dit jaar. Gelukkig is het voor de rest nog verre van gedaan.

Courgetten, rode bieten, druiven, selder, roodlof, pastinaak en pompoentjes zijn -al dan niet reeds geoogst- nog volop beschikbaar. Om de paar dagen raap ik ook een flinke emmer okkernoten  (van één boom, de andere boom negeren we gewoon, in de ijdele hoop dat hij dan uiteindelijk opgeeft en geen honderden noten meer op de pelouze strooit).  Ook het warmoes, dat eerst nogal fultoos leek, heeft nog een eindspurt ingezet zodat we nu toch al een paar keer warmoes hebben kunnen eten. In de serre nog volop paprika’s, kleine kropjes sla en zelfs nog enkele tomaten.

En bij u? Valt daar nog iets te rapen? :-)