De eigenwijze tuin

Twee van de vele honderden witte springstaartjes die op de stenen in de betonnen drinkbakken op de binnenkoer zitten. Een behoorlijk aantal onder hen zitten in face-to-face koppeltjes: een grote witte en een gelige kleine. Een moeder met een jong misschien? Een vorm van broedzorg? Ik had er geen idee van.

Maar het interweb zou het interweb niet zijn moest daar niet alras een antwoord op komen. Want op mijn flickr account (waar ik dank zij Michel zijn gouden tip mijn foto gepost had) wist Frans Janssens mij het volgende te melden:

Sminthurides aquaticus
Both are adult. The large specimen is the female.
Sminthurides males have highly modified ‘clasping’ antennae, with which a male can grasp the basal antennal segments of a female.
In this way selecting a partner for future ‘mating’.

Die kleine gelige is met andere woorden een bronstige geilaard die alvast zijn vrouwtje gereserveerd heeft door haar letterlijk aan de haak te slaan om er op een later tijdstip van vuile manieren mee te doen. Een beetje zoals de paddenmannetjes alvast hun vrouwtje vastgrijpen op weg naar de waterplas.

Ik vind die springstaarten hoe langer hoe intrigerender, eerlijk gezegd.

Isotoma viridis

Tomocerus longicornis vulgaris (zie comments)

Dicyrtomina spec.

Sminthurides aquaticus

Springstaarten doen zich in elke tuin (ja, ook bij u!) in grote aantallen tegoed aan rottend
materiaal en schimmels. Ze zitten opeengepakt in de bovenste bodemlaag,
met honderden tot duizenden per vierkante meter. Toch vallen ze amper op
omdat ze meestal kleiner dan 1 mm blijven. Enkele soorten worden groter
en worden ‘makkelijker’ waargenomen. groter dan een centimeter worden ze
echter niet. Omdat ze zes poten hebben worden ze tot de vleugelloze insecten
(Apterygota) gerekend, maar uit mDNA-onderzoek blijkt dat ze eerder met
de crustaceae (kreeften en co) verwant zijn dan met insecten.

Springstaarten springen inderdaad met hun staart. Die zit in rust als een
dubbele vork (de furca) onder het lichaam opgespannen aan een haakje
(het tenaculum), klaar om losgehaakt te worden en het beestje tientallen
keren zijn eigen lichaamslengte weg te slingeren. Meestal doen ze dat om
aan predatoren te ontsnappen. Springstaarten staan namelijk op het menu
van spinnen, mieren, kevers, mijten, hooiwagens, pseudoschorpioenen en nog
één en ander.

Isotoma viridis, één van de soorten aangetroffen in
onze tuin, is normaalgezien vegetarisch van inslag en eet schimmeldraadjes,
sporen, rottende blaadjes en algjes als pleurococcus en dergelijke. Maar
als hij dat niet vindt dan wendt hij zich gewoon tot een soortgenoot om
die op te vreten, of andere springstaartsoorten of een paar nematoden. Niet
zo kieskeurig dus.

Sminthurides aquaticus

Beide springstaarten op de foto zijn volwassen dierenDie kleine gelige is een bronstige mannetje dat alvast zijn vrouwtje gereserveerd heeft door haar letterlijk aan de haak te slaan om er op een later tijdstip van vuile manieren mee te doen.

Toen ik deze morgen nog een paar foto’s van de Gele trilzwammen aan het maken was zag ik ineens, in de rechterhoek van mijn zoeker, iets voortpeddelen. Kihiiii ! (koddige beestjes ontlokken mij onaangepaste geluiden). Een springstaartje vermoed ik, al kan ik de bal hier ernstig mis slaan. Eilaas schrikwekkend klein, en ik had niet al mijn randanimatie mee om nogvandichterbijfoto’s te maken. Veel beter dan onderstaande foto zat er dan ook niet in. Het beestje is, schat ik, 1 à 2 millimeter groot. Klein maar dapper. Maar dit betekent wel dat het klein grut stilaan wakker wordt. Ge kunt niet geloven hoe ik daar naar uit kijk, om al die zotte beesten weer voor mijn lens te krijgen.