Jazeker! Een automaat die geheel uit zichzelf het kotteke dicht doet als het donker is, en weer opent als het licht wordt. En dat is een gemak! Want niet alleen ontbreekt het mij bijwijlen aan veel enthousiasme om mij vanuit mijn avondlijke zetel richting kippenhok te slepen om aldaar het luikje dicht te maken (plichtbewust doe ik het toch),  het durft eveneens wel eens voor te vallen dat het gevogelte in het weekend enig geduld dient op te brengen alvorens van de frisse buitenlucht te kunnen genieten; ge kunt niet geloven hoe beu het is om speciaal uit uw bed te moeten kruipen omwille van dat pluimvee, maar ik, goede ziel, ik doe dat.
Maar vooral: heel occasioneel valt het voor dat het Eigenwijs Gezin zich groepsgewijs op verplaatsing begeeft voor een weekend of langer. En dan is er niemand om dat luikje toe te doen, hetgeen de lokale vos bijzonder gauw in de smiezen heeft.

Na het recentste drama (Winter werd het slachtoffer van een weekendje Vennenbos dit voorjaar) heb ik dan maar ineens de knoop doorgehakt en het (best wel prijzig) gerief besteld.

Montage was een makkie. De Brahma daar rechts onder was in elk geval niet onder de indruk en liet er zelfs haar eierleg niet voor.

Plankje (van minstens 200 gram en maximum 5 kilogram) tussen 2 geleiders (hier 2 alu-profieltjes) monteren, motortje er boven schroeven (werkt op batterijen) en met het plankje verbinden, de lichtsensor inpluggen en via een gaatje in de wand naar buiten geleiden en klaar is kees. Naargelang je kippen vroege of late slapers zijn kan je het openen en sluiten bovendien wat bijregelen. Maar kijk, het is nu net tien uur geweest, nét donker geworden, en de luikjes zijn zopas helemaal vanzelf naar beneden gegleden. Kipjes veilig voor de nacht, kindjes gerust in hun bedje.

En zo was het ook met het konijnenhok gegaan: een knaagdierkotje-van-de-lidl met daaraan een zelfgemaakt renneke gebreid, waarbij  het vooral snel, goedkoop en makkelijk moest gaan. U begrijpt dat de esthetiek enigszins in de verdrukking kwam. Bovendien moeilijk te verplaatsen, wat gezien de vraatzucht en keutelpotentie van een konijn bepaald niet handzaam is. Bovendien niet Dorothea-de-Derde-proof, het beest pleegt immers al eens de vrijheid te kiezen. Hoog tijd dus voor een nieuw kot voor keun! Inspiratie genoeg op Pinterest!

Wat heb je nodig (voor een hok van 1,5 op 1 meter):

- schrootjes, zo’n 3m²

- houten latten (2x3x240cm): 12 stuks

- schroeven van zo’n 4cm lang

- nagels van zo’n 2 cm lang

- nietjes

- 5 scharnieren

- 3 grendeltjes

- een wiel

- verf

- een hoop alaam: zaag (een goeie), boormachine, vijsmachine, nietmachine, meetgerief, potlood, schuurpapier, houtvijl, …

Stap 1: latjes zagen. Verzaag de latten in volgende maten: (zaag eerst de langste stukken, en probeer telkens je overschotten te gebruiken vooraleer een nieuwe lat aan te spreken, dan kom je toe)

- 2x 180cm voor de draaglatten

- 3x 150cm voor de bodem en nok

- 9x 100cm,  zes daarvan verzaag je op 30°, voor de opstaande kanten, drie mogen gewoon recht verzaagd worden (zie bij de foto’s hieronder als dit je niet helemaal duidelijk is).

-3x 2cm, voor de assemblage van de nok

- de rest van je latjes verzaag je pas na de assemblage van de basisstructuur, je meet telkens wat je nodig hebt en haalt dat bij voorkeur uit de overschotten van eerder verzaagwerk.

Stap 2: bodem ineenschroeven (altijd voorboren, anders veel kans op splijten): twee latten van 150, twee (op 90° verzaagde) van 100. Rechthoek maken. Makkie.

Stap 3: frezen. In de zes opstaande kanten frees je op 50 cm hoogte telkens een centimeter diep uit, dit over twee centimeter breed. Kijk gewoon naar het prentje hier onder, dan wordt het duidelijk.

Omdat ik zelf niet over een goede freesmachine beschik heb ik gefoefeld met mijn (wel goede) zaagmachine: de zes latten samen gebonden, het zaagblad van de tafelzaag op de goede diepte ingesteld en dan de gewenste breedte in een tiental keer uitgezaag/uitgefreesd.

Ook de twee latten van 180cm moeten gefreesd worden, en wel drie keer: op 15cm van elk uiteinde, en nog eens op 65 cm van één van de kanten (zie foto hieronder).

stap 4: opstaande wanden monteren: schroef de latjes 2 aan 2 aan elkaar vast, met telkens een stukje van 2cm tussen elk koppel.

stap 5 :basisstructuur assembleren.
Eerst de draaglatten verbinden met de opstaande wanden, telkens de gefreesde inkepingen in elkaar laten passen. Een beetje houtlijm kan nooit kwaad.

Dit schroef je vervolgens vast op de eerder gemaakte bodem. Meet na om zeker te zijn dat de opstaande wanden recht staan (afstand tussen de latten bovenaan = afstand tussen de latten onderaan).

Nu pas schroef je de nok (de derde lat van 150cm) vast: die past (als je goed gemeten en gezaagd hebt) perfect bovenin.

stap 6: bodem van het nachthok : de laatste lat van 100 cm schroef je vast ter hoogte van de middelste opstaande wanden, zodat je drie driehoeken bekomt. Verbind de twee dichts bijeen staande bodemlatten met twee dwarsverbindigen (meet na voor de precieze afstand).

stap 6: kotteke maken!
Nagel schrootjes vast om de bodem van het nachthok te maken.

Vervolgens zorg je voor de steunlatten van een schuin aflopend dak en voor een middenwand-met-deurtje.

Beklop de hele hoop op de gewenste locaties met schrootjes. Enige scharnieren zorgen er voor dat het nachthok kan geopend worden om ten gepasten tijde schoongemaakt te worden.

Stap 7 : luikje om keun te pakken.
Het nachthok kan wel open, maar zult altijd zien dat dat beest zich helemaal aan de andere kant van het hok ophoudt als er geknuffeld dient te worden. Dus één van de wanden moet ook open kunnen. Meet op hoe groot het luik moet zijn, laat een centimeter marge zodat het makkelijk open en dicht kan. Schroef ineen en maak vast met drie scharnieren.

stap 8: geef een kleurke!

Omdat onbehandeld hout algauw aangetast wordt is het aangewezen om een en ander in een (milieuvriendelijk) kleurtje te zetten. Ga bij je lokale verfboer te rade welke diervriendelijke verven hij in huis heeft voor buitengebruik. Als je konijn heftige knaagneigingen vertoont (don’t they all), dan moet je op strategische plaatsen na het verven ook wat kippengaas aanbrengen. Dat knabbelt niet zo makkelijk. Ons keun is een immens lui en mak keun dat niet knaagt. Dus  hier (voorlopig) niet vandoen.

Bemerk ook het wiel vooraan gemonteerd. Daarmee kan je kruiwagengewijs het konijnenhok verplaatsen, hoef je niet eens met twee te zijn!.

Rest nog de boel af te gazen (vastnieten is makkelijkst), grendeltjes te voorzien waar de luikjes open/dicht moeten en klaar is kot! Het konijn zelf could not care less, maar de jeugdige eigenares is in de wolken, en meer moet dat vanzelfsprekend niet zijn.

Och, kijk! Toch! In september 2005, ik ben dan bijna een jaar aan het ‘bloggen’, is er een goeie ziel die mij, wellicht uit eerlijke compassie, te woord staat (bij deze uitgeroepen tot mijn trouwste lezer! *zwaait even*).

Ik liep er destijds dagen content van, van die eerste reactie. Gigantisch verheugd was ik ook met de statistiekskes na 1 jaar bloggen: in 1 jaar tijd 1759 bezoekers! (waarvan waarschijnlijk de helft per ongeluk op de site belande, maar soit). Gemiddeld 226 bezoekers per maand! Ik content!  Heden ten dage ligt het standaard aantal maandelijkse bezoekers rond de 35.000, met occasionele uitschieters tot 50.000 en meer. Ik ben nog altijd content. En ook elke keer als er gereageerd wordt stemt mij dat vrolijk, dankuzeer daarvoor.

In de loop van die zeven jaar is er veel veranderd natuurlijk. Qua vorm en inhoud van deze blog, maar ook de tuin zelf heeft een hele evolutie ondergaan. En af en toe komt daar zelfs een mooie foto uit voort, fijn zo. Naast het combineren en verder uitspitten van mijn drie voornaamste hobby’s (buiten in de tuin bezig zijn, beestjes en plantjes fotograferen en op klavieren tokkelen) heb ik via deze blog ook een aantal fijne mensen leren kennen die met gelijklopende interesses en bezigheden -euh- bezig zijn. En ook al is het live-contact slechts sporadisch; het is fijn om te weten dat ze er zijn en hun perikelen op hun eigen blogs te lezen. Dus ik ga voorlopig nog even door, met de eigenwijzetuin.be. Hopelijk vindt u dat niet ál te erg ;-).

Veertien jaar trouwe dienst, maar nu is Ol’Briggs helemaal op. Tot op de draad versleten, met ijzerdraad bijeen gehouden, roest tot op het bot. Maar eigenlijk werkte hij nog. Al duwde je je er wel suf aan, want ‘zelftrekkend’ was hij al lang niet meer. En hield je er de daver aan over, want de messen waren met de jaren danig asymetrisch gesleten dat het geheel daverde en schudderde als een hyperkinetische drilboor met parkinson. Maar de motor draaide nog, although enigszins sputterend.  Ol’Briggs moest dus noodgedwongen vorige zomer z’n plaats afstaan aan een recentere soortgenoot. Want ik word ook een jaartje ouder, en wil ook wel eens met het verstand op nul achter een tevreden snorrend grasmachien aantjaffelen, zonder mij in het zweet te werken. En na een half jaar werkloos in het schuurtje was het nu tijd om definitief te vertrekken, richting containerpark. Voorwaar een droef moment in de annalen van de Eigenwijze Tuin, want ik ben een wussie als het op alaam met een ziel aankomt. Niettemin, een sterkt staaltje zelfbeheersing wist nipt te voorkomen dat ik in een emotioneel Demis Rousoske uitbarstte toen ik ‘m – o ontluisterend einde- in de schrootcontainer diende te werpen. Gelukkig maar, want de mevrouw die zich naast mij van haar afgedankte buggy ontdeed had het wellicht niet begrepen, en meewarige blikken (of erger) waren ongetwijfeld mijn deel geweest. Maar toch, veertien jaar lang door molshopen, lang gras, bergop en bergaf, door kort en lang gras, over gazon en door weidegras; het machien heeft voorwaar goed dienst gedaan. Moge het nog lang over de eeuwige maaivelden snorren, daar waar grasmachienes heen gaan. Schnirf.

En omdat we hier geen fan zijn van tekst zonder beeld: een portretje van de dotters, heden ten dage in bloei in de vijver.

Ken je het werktuig op de foto? Veel kans van niet, want zo courant is het al lang niet meer, tenzij bij ambachtelijke houtbewerkers. Het is een trekmes. Tegenwoordig vooral nog gebruikt om hout te ontschorsen, maar in oorsprong een werktuig van scheepsbouwers, kuipers en andere houtbewerkers om hout mee af te ronden of glad te maken. Voor mijzelf in eerste instantie handig om zelf een nieuwe steel voor mijn riek, hark of schop mee te maken (ik durf die namelijk al eens breken in al mijn noeste ijver) of een stuk afsluiting of poortje en van die dingen. Essentakken genoeg immers, en ‘t zou zonde zijn om die allemaal in brandhout te laten verdwijnen.
Het trekmes op de foto heeft voor mij bovendien ook enige (al hou ik niet van het woord) sentimentele waarde, want is nog van mijn grootvader geweest (net als de werkbank trouwens waar het op ligt). Van die grootvader met de grote moestuin, jawel. Via een omweg van meer dan twintig jaar bij mijn pa is het deze maand uiteindelijk bij mij beland, waar het vanzelfsprekend goed gesoigneerd en gebruikt zal worden.

En nu we het toch over alaam hebben, begin oktober heb ik mij ook een ‘froe’ aangeschaft.

Een soort kliefijzer (een echt goed Nederlands woord bestaat er niet voor), maar dan van het handige soort. Vooreerst omdat je niet met een vlijmscherp lemmet hoeft te zwaaien om je hout te splijten: je plaatst de froe met de scherpe zijde op de te splijten houtblok en klopt op de achterzijde van het lemmet met een houten hamer. Veel veiliger dus.
Door eerst je froe te plaatsen en dan pas te kloppen kan je ook exact bepalen waar je het hout splijt. Veel nauwkeuriger dus.
Je kan er bovendien ook probleemloos lange stukken hout mee splijten (om bijvoorbeeld palen of latjes te maken) door de froe zo diep mogelijk (in praktijk de lengte van de steel) te kloppen en vervolgens te gaan wringen met de steel als hefboom. Door de hefboomwerking kan dat met verrassend weinig kracht. Veel handiger dus.

Kijk,  Survivalbill hieronder toont hoe het moet (en ge hebt er geeneens zo’n kloefte van een hamer voor nodig, eigenlijk, al staat dat wel énorm stoer).

Natuurlijk zal een houten hamer, door telkens op de smalle rugzijde van het lemmet van de froe te dreunen, vrij snel beschadigd worden.  Daarom wordt in plaats van een houten hamer dikwijls een houten knuppel gebruikt. In wezen niks meer dan een stuk tak van een tiental centimeter doorsnede met de schors er nog aan, dat aan één zijde versmald is tot een handige diameter om vast te houden. Dat versmallen doe je met… een trekmes (lucky me! :-) ). Door na elke klop op de froe de knuppel licht te draaien slijt de knuppel gelijkmatig. En eenmaal versleten, snij je gewoon een nieuwe. Zo’n knuppel heb ik nog niet, maar dit weekend zou dat al moeten verholpen zijn. Allezjoep, nog een stuk alaam erbij. Ne mens verzamelt wat in de loop der jaren…

Mag ik u hierbij voorstellen: de vuilste hoek van de Eigenwijze Tuin par excellence.
Een lelijke foto, simpelweg omdat er geen mooie foto van te maken valt. Het is een mest- en composthoop van tien-twintig (dertig?) jaar oud, overwoekerd met brandnetels, riet, vijfvingerkruid, kleefkruid en nog wat vuiligheid. Op een paar hardnekkige maar schriele essen die weigeren het loodje te leggen en enkele zwammen (reuzenbovist en inktzwammen) na ecologisch nog niet de moeite waard om over te spreken.  Het steekt mij al een paar jaar de ogen uit, die vuile hoop, vooral omdat het danig in mijn zicht ligt, zo tussen binnenkoer en kippenren.

Zeg nu zelf, dat trekt op niks. En dus ben ik er aan begonnen, kruiwagen na kruiwagen uitscheppen, steen- en ander afval uitsorteren en afvoeren. Het muurtje (de rest van een vroegere stalmuur) wordt behouden, de essen krijgen een andere standplaats. En als het allemaal weg is, dan komt er in de plaats een vierkante vijver met rondomrond een gemetseld muurtje, aansluitend op het oude stalmuurtje. En nu zit ik nog een beetje te twijfelen, of ik een vijver maak met folie (maar ik ben een beetje bang voor die wortelstokken van het riet die nog volop onder de grond zitten) of een kant en klare bak aanschaf (genre koivijver, maar dat kost blijkbaar stukken van mensen). Dus wie een plastiek bak weet staan van ongeveer drie op drie meter, één tot anderhalve meter diep voor een schappelijke prijs, die mag het altijd zeggen :-)

Maar ik peis da’t wel schoon ga zijn, zo’n waterdingk daar achteraan. En gij?

‘t was eind augustus, toen bovenstaande parelstuifzwammetjes in de tuin opdoken. Gefotografeerd, maar nooit op den blog geraakt, wegens eigenlijk geen goede foto. En vorige week nog, toen ik in de tuin aan het froetelen was: geregeld grote troepen kramsvogels die over kwamen gevlogen (en vinkjes, en kneutjes en meer van dat klein grut). Een piekdag voor de najaarstrek, zo leek het wel. Maar ook hier: op zich niet de moeite om daar een blogpostje aan te wijden. En zo zijn er veel kleine dingen (nog eens een steenuiltje gehoord, een egeltje gezien, de eerste pastinaak geconsumeerd, …) die nooit tot op deze blog geraken.

Maar ziet, facebook to the rescue! Vanaf nu kan ik dat allemaal kwijt op de eigenwijzetuin-pagina op facebook. En als je zelf een facebook-account hebt dan kan je je daar op abonneren zodat al die korte mededelingen netjes tussen al je andere onzin berichten terecht komen. Simple comme bonjour.

Jammer genoeg is’t nu van pokkeweer en rap donker buiten, dus veel meer dan wat binnen-experimentjes en wat rappe probeerselkes buiten zit er niet in momenteel. Maar ‘t ziet er al bijzonder veelbelovend uit. Veel DOF bijvoorbeeld,  zelfs op f9. Ik ga daar veel plezier van hebben peis’k. (En dan moet ik er mij misschien ook ineens nog een 500D-ke van Canon aanschaffen, dan kan ik nog wat dichterbij komen. Nikon maakt zo’n voorzetlenzen niet meer bij mijn weten en nu Canon zo vriendelijk is om bijwijlen hier rechtsboven reclame te maken is’t ene plezier ‘t andere waard,  niewaar :-)  )

Kijk, zo in de rapte een paar foto’s:

panoramisch zicht op mijn bietenkot

een steenuilnestkast in haar natuurlijk biotoop. Mieke kijkt goedkeurend toe.

mijn garagedingk

panoramisch zicht op nen bak blommen.

bokkie in landschap