Paardebloem – Taraxacum officinale
Paardebloem – Taraxacum officinale (Composietenfamilie – Compositae)
Dat het Taraxacums zijn die in onze tuin groeien staat vast. Dat het Taraxacum officinales zijn is al heel wat minder zeker. Want er bestaan verschillende officiële soorten paardebloemen (die waar ze wijs uit geraken), en zelfs binnen de ‘gewone paardebloem’ zijn er minstens duizend (!) microsoorten beschreven (hoofdzakelijk die waar ze voorlopig niet echt wijs uit geraken). Die “soorten”rijkdom is het gevolg van de voortplantingswijze: in verreweg de meeste gevallen is die ongeslachtelijk: de bloemen zorgen voor identieke klonen van zichzelf en kunnen met hun pluizige nootjes heel snel vermenigvuldigen. Maar heel af en toe is de voortplanting wel geslachtelijk, en ontstaat er een vruchtbare nakomeling die op zijn beurt weer via ongeslachtelijke voortplanting gaat uitzaaien. In zo’n geval is er alweer een nieuwe ‘microsoort’ ontstaan. Tot groot jolijt van (afgestudeerde) botanici. Maar de systematiek van dit soortencompex is in het geheel niet sluitend, en uiteindelijk vooral voor systematici en gespecialiseerde ecologen van belang. Want geef nu toe: voor het gemiddeld konijn geeft het echt niks hoe dat plantje in het latijn precies heet, als het maar smaakt. En niet alleen konijnen komen op Paardebloemen af, ook hazen, en grotere beesten als reeën en mensen lusten de plantjes. én kleinere beestjes zoals hommels, zweefvliegen, honingbijen, snuitkevers (Ceutorhynchus-soorten), bladrollers (Tortricidae), galwespen, galmuggen, mineervliegjes, bladluizen, galmijten,… voorwaar een hele meute afnemers. De Paardebloemen zijn dan ook zeer welkom in onze tuin. En laten ze het nu net goed doen op cultuurgrasland als gazonnetjes. Ze verdragen ook goed zware bemesting en veelvuldig maaien. Geen enkel probleem dus. En als uitvalsbasis gebruiken ze vaak een stukje open aarde als een molshoop. Ook daaraan geen gebrek in onze tuin.
Als mens kan je natuurlijk geen paardebloemen eten. Daarom noemen we het ook Molsla. De naam zou komen van het vroegere gebruik om in de lente in molshopen naar bleke paardebloemblaadjes te zoeken. De bleke (niet aan het zonlicht blootgestelde) blaadjes smaken immers minder bitter dan de groene. Paardebloemblaadjes schijnen lekker te zijn in salades en gezonder dan een kropsla omdat ze meer vitamine C, E en betacaroteen bevatten en meer mineralen zoals calcium. De jonge bladeren smaken het best (minst bitter). Door de bladeren bovendien eerst enkele minuten in water te leggen worden ze ook minder bitter. Maar zoals met alles: overdaad schaadt: een overmaat aan paardebloem is giftig en kan huidproblemen veroorzaken.
Comments
Comment from AnneTanne
Time: 29/06/2008, 05:31
Bart, je schrijft dat een overmaat aan paardenbloem giftig is. Welk is je bron hiervoor?
Voor zover ik het weet, is er niets bekend over acute dan wel chronische toxiciteit van paardenbloem, noch zijn er tot nu toe inhoudstoffen bekend die (potentieel) giftig zouden zijn. Wél zijn er allergische reacties bekend op paardenbloemen, en daarvoor lijkt vooral taraxinezuur verantwoordelijk. (Zie bijvoorbeeld deze monografie over paardenbloem.)
Comment from bart
Time: 02/07/2008, 09:25
AnneTanne, dit stukje over paardenbloem is al een paar jaar oud (mee verhuisd van mijn vorige site). Waar ik het precies gelezen heb weet ik niet meer en ik vind het ook nergens terug voorlopig (slordig in die dingen, ik weet het).
Comment from sheikh
Time: 16/03/2009, 20:20
waarom schryven byna geen sites over kelkbladeren, kroonbladeren en de bladstand
kan iemand my hierover iets vertellen
Comment from bart
Time: 16/03/2009, 21:56
sheikh: sites vertellen daar weinig over omdat dat buitengewoon saai is. Je kan naar de bib gaan, op wikipedia rondsnuffelen. Maar jazeker, ook ik kan je er iets over vertellen: kelkbladeren zijn meestal groen en vormen de buitenste krans van het bloemetje, kroonblaadjes zijn meestal feller gekleurd en staan net boven de kelkblaadjes. En wat de bladstand betreft: die staan meestal op een stengel. Tegenover elkaar, kruisgewijs, verspreid en (op het eerste zicht, maar dat is niet zo) willekeurig. Maar weet je wat? Ga naar buiten, leg je plat op je buik en bekijk een paardenbloem, een madeliefje, een paarse dovenetel, speenkruid en al wat je nog kan vinden. Kijk er lang en goed naar, en kelk-kroon en andere bladstandjes zullen je al veel duidelijker zijn. Doen!
Comment from nadine desomer
Time: 07/05/2009, 20:14
kennen jullie het gebruik van de stengel van de paardenbloem, laatst hoorden wij dat de stengen een goede leverwerking inzet
Comment from senra
Time: 08/06/2009, 19:07
hoeveel kroonbladeren heeft ie
Comment from senra
Time: 08/06/2009, 19:07
de paardenbloem dan he
Comment from AnneTanne
Time: 08/06/2009, 19:08
@senra: Jij dacht een strikvraag te stellen? Dan stel ik jou een andere: hoeveel bloemetjes staan er op één paardenbloemstengel?
Comment from bart
Time: 08/06/2009, 20:20
@senra: plukken en tellen. :-)
Comment from Gerd
Time: 24/06/2009, 00:11
Oude tip van mijn Opa,en het werkt.ik ben 66 Jaar en doe het nog regelmatieg.Als je Wratten hebt doe je van de Wortels de sap is Wit op de Wrat per Week 2 keer.
Pingback from Tweets that mention Paardebloem – Taraxacum officinale | De eigenwijze tuin — Topsy.com
Time: 11/05/2010, 21:19
[...] This post was mentioned on Twitter by Algra. Algra said: En nog een aardigheidje van de #paardenbloem: 2x per week melk uit de wortel op een wrat en weg is-ie (via http://tinyurl.com/3xoqzzn) [...]
Comment from willemijn
Time: 28/06/2008, 23:23
sinds dr vogel de paardebloem ontdekt, is fantastisch in een dieet tegen leverproblemen, wortel, blad en wortel, gewoon kauwen. plus gerstevlokken.ik word er weer helemaal beter van!